Çocuklarda Yalan

çocukalrda yalan

Çocuklarda Yalan

Yalan söylemek bir hatayı gizlemek amacıyla gerçeğe uygun olmayan bir girişimde bulunmaktır. Yalanın amacı başkalarını yanıltmaktır. Ana babaların birçoğu çocuğun gerçeğe sadık kalmasını çok erken bir dönemde isterler. Oysa çocuklarda yalan konusunda, örneğin 3 yaş çocuğunun İnanılmayacak öyküler uydurması ve taklit oyunlarından hoşlanması doğaldır. Ölçü uydurmak ve taklit oyunu yalan söylemek değildir, bunu engelleyecek hiçbir girişimde bulunulmamalıdır. Öykü uydurmaktan ayrı olarak kasıtlı biçimde gerçeğe sadık kalmama küçük bir çocukta doğaldır ve bu tür yalanlar, çocuğun eğlenmeyi sevmesinin, doğal övünme arama arzusunun ya da cezalandırılma korkusunun bir sonucudur.

Yaşamın ilk beş yılında çocuğun yalan söylemesi konusunda endişe etmeye gerek yoktur. Ancak çocuk dört yaşına geldiğinde yalan salt övünmekten öte bir amaçla söylenmişse, düş gücü ürünü ya da bir şaka değilse, o zaman annenin çocuğa, eğer doğruyu söylemezse ona ne zaman inanacağını bilemeyeceğini söylemesi yeterlidir.

Çocuklar Neden Yalan Söyler?

cocuklar neden yalan söyler, çocuklarda yalan

Yalan türleri

Sözde yalanlar; Özellikle 3-4 yaş çocuklarında gerçek dışı konuşmalar çok sık görüldüğünü bu durumda çocuğa hemen yalan söylediğini vurgulamanın doğru olmadığını dile getirmek isterim. Çocuğun gerçeklik duygusunun zaman içinde oluşacağının farkında olmak gerekir. Bu dönemde sık sık ortaya çıkabilen çocuklarda yalan, aslında gerçekçi değildir ve sözde yalanlardır.

Alışkanlık haline gelen yalanlar; Çocuk gelişimsel olarak gerçekliği kavramaya başladığı dönemde yalan söylemeye devam ediyorsa bunun altında çevreyle olan olumsuz ilişkiler vardır. Bu tür yalanlar başkalarını aldatmak için söylenen yalanlardır.

Patolojik yalanlar; patolojik yalanların temelini güç isteği oluşturur. Patolojik yalan söyleyen bir çocuğun en temel özelliğinin; sevinçli ve kaygısız olmasına bağlıdır.

Özetle çocuklar ve ergenler;

  • Belirli bir yaşta yalan ve gerçeği ayırt edemedikleri için yalan söyler.
  • Ebeveynlerinden ya da yakın çevrelerinden yalan söylemeyi model aldığı için yalan söyler.
  • İlgi çekmek için yalan söyler.
  • Başarısızlıklarını saklamak ve güven kazanmak için yalan söyler.
  • Cezadan kaçmak için yalan söyler.
  • İntikam almak için yalan söyler.
  • Bazen de menfaat için yalan söyler.
  • Bağımsızlığını ortaya koymak için yalan söyler.
  • Sorunlarıyla başa çıkabilmek için yalan söyler.
  • Çocuğun Yalan Söylemesi Nasıl Engellenir?

 

Aileye öneriler;

Aileler, çocukların yalan söylemelerine karşı sert, aşağılayıcı tutumlar içerisine girmemeli, katı disiplin uygulamamalıdır.
-Olumsuz davranışlar karşısında alabileceği tepkiler ile başa çıkma yolları öğretilmeli ve yalandan uzaklaştırılmalıdır.
-Anne-babalar öncelikle kendileri yalan söyleme konusunda titiz olmalıdırlar. Küçük, beyaz ya da ne tür yalan olursa olsun hiçbir şekilde yalana yönelmeyerek çocuklarına örnek olmaları gerekir.
-Çocuklarda yalanın sebepleri büyük bir titizlikle tespit edilmelidir. Çocuğun sevgi yoksunluğundan kaynaklanan sorunları olabildiği gibi bir başkasını model alması da mümkündür.
-Çocukla sağlıklı iletişim ve etkileşim kurulmalıdır.
-Çocuk, düşüncelerini özgürce ifade edebilmelidir.
-Çocuğun yalan söyleyerek çıkar elde etmesi engellenmelidir.
Çocuğu hatalarından dolayı suçlamamak, hor görmemek, aşağılamamak gerekir.
-Dayak en kötü cezalandırma yöntemidir. Çocuğun eğitiminde ve gelişiminde hiçbir olumlu yönü yoktur.
Çocuğun fiziksel gelişimi kadar ruhsal gelişiminin de rolü büyüktür. Ebeveynlerin, çocuklarının fiziksel ihtiyaçlarını karşıladıkları kadar ruhsal ihtiyaçlarını da dikkate almalıdır.

Kaynakça Haluk Yavuzer/Çocuk Psikolojisi kitabı

İnternet taraması/Akademik makaleler

 

Sinem GÜL
Psikolog

16.11.2018

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Konuşma Başlat
1
Whatsapp
Bahar30 İndirim kodu ile anında 30 TL İndirim.